Το Υπουργείο Γεωργίας απαντά σε δημοσίευμα αναφορικά με το ΧΥΤΥ Κόσιης

Αναφορικά με δημοσίευμα της εφημερίδας «Φιλελεύθερος», ημερ. 2.2.2021, με τίτλο «Χωματερή τύπου Κοτσιάτη στο ΧΥΤΥ Κόσιης», το Υπουργείο Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος (ΥΓΑΑΠ) επιθυμεί να ενημερώσει το κοινό για τα δεδομένα που αφορούν στη λειτουργία του Χώρου Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων (ΧΥΤΥ) της Μονάδας ΟΕΔΑ Κόσιης:

  1. Η Σύμβαση για τη «Μελέτη, Κατασκευή και Λειτουργία Εγκαταστάσεων Επεξεργασίας και Διάθεσης Οικιακών Απορριμμάτων Επαρχιών Λάρνακας – Αμμοχώστου (Μονάδα ΟΕΔΑ Κόσιης)» υπεγράφη στις 20.12.2006 μεταξύ του Υπουργείου Εσωτερικών και της Κοινοπραξίας ΗΛΕΚΤΩΡ Α.Ε. – Ελληνική Τεχνοδομική ΤΕΒ Α.Ε. – Cybarco PLC.
  2. Η κατασκευή της Μονάδας ΟΕΔΑ Κόσιης ολοκληρώθηκε τον Φεβρουάριο του 2010, ενώ η Σύμβαση Διαχείρισης και Λειτουργίας της άρχισε στις 1.4.2010.  Με βάση τη «Συμφωνία Εκχώρησης ημερ. 7.9.2011», η λειτουργία της Μονάδας και όλες οι υποχρεώσεις και τα δικαιώματα που απορρέουν από την αρχική Σύμβαση εκχωρήθηκαν στο Συμβούλιο Εκμετάλλευσης Χώρων Διάθεσης ή Αξιοποίησης Απορριμμάτων Επαρχιών Λάρνακας – Αμμοχώστου (ΣΕΔΑ.ΛΑ), για να ενεργεί ως ο Φορέας Διαχείρισης του έργου, βάσει των προνοιών του Νόμου 11/2005, με το κράτος όμως να παραμένει ως ο ιδιοκτήτης της υποδομής και ο εγγυητής των πληρωμών προς την Ανάδοχο Διαχειρίστρια Κοινοπραξία.
  3. Για οχτώ και πλέον χρόνια, η Μονάδα που έχει σχεδιαστική δυναμικότητα τους 200.000 τόνους απορριμμάτων ανά έτος, υπολειτουργούσε, παραλαμβάνοντας περίπου 110.000 τόνους το έτος, από την Επαρχία Λάρνακας και την Ελεύθερη Αμμόχωστο μόνο.
  4. Το 2018, το ΥΓΑΑΠ σε συνεργασία με το ΣΕΔΑ.ΛΑ, προς αξιοποίηση της μέγιστης σχεδιαστικής δυναμικότητας της Μονάδας και με το κλείσιμο του Σκυβαλότοπου Κοτσιάτη, προχώρησαν στην υπογραφή «Συμπληρωματικής Συμφωνίας ημερ. 21.5.2018» με τον Ανάδοχο. Η εν λόγω Συμφωνία προνοεί την πλήρη επεξεργασία στη Μονάδα 000 τόνων/έτος των απορριμμάτων της Επαρχίας Λευκωσίας (190.000 τόνοι/έτος στο σύνολο και από τις 3 Επαρχίες), ενώ η περίσσεια των απορριμμάτων της Επαρχίας Λευκωσίας να ενταφιάζεται στο υφιστάμενο κύτταρο του Χώρου Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων, εντός του χώρου της Μονάδας για μία χαμηλότερη τιμή. Με τον τρόπο αυτό επιτεύχθηκε αφενός το κλείσιμο του Σκυβαλότοπου στον Κοτσιάτη, για τη λειτουργία του οποίου η Κύπρος ήταν για πολλά χρόνια εκτεθειμένη έναντι της ΕΕ και αφετέρου η μέγιστη αξιοποίηση της Μονάδας.
  5. Ο ΧΥΤΥ της Μονάδας ΟΕΔΑ Κόσιης, έχει σχεδιαστεί και κατασκευασθεί ως χώρος Υγειονομικής Ταφής με όλες τις ασφαλιστικές δικλείδες για την προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας π.χ. μεμβράνες για την προστασία των υπογείων υδάτινων πόρων, σύστημα συλλογής στραγγισμάτων και επεξεργασία τους σε σταθμό επεξεργασίας στραγγισμάτων καθώς και σύστημα συλλογής/καύσης βιοαερίου για προστασία της ατμόσφαιρας. Εφαρμόζεται επίσης ένα πλήρες Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Παρακολούθησης. Ως εκ τούτου δεν μπορεί να συγκριθεί με την προηγούμενη κατάσταση της ανεξέλεγκτης χωματερής του Κοτσιάτη.
  6. Το ΥΓΑΑΠ βρίσκεται τώρα στο στάδιο της αξιολόγησης/αναθεώρησης της Εθνικής Στρατηγικής Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων 2022-2028 με την τεχνική βοήθεια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, διαδικασία η οποία θα καταδείξει τις απαιτούμενες αναβαθμίσεις της Μονάδας. Τόσο η αναβάθμιση της Μονάδας όσο και οι υπόλοιπες πολιτικές που σχεδιάζει και εφαρμόζει το ΥΓΑΑΠ στο θέμα της διαχείρισης των αποβλήτων εντάσσονται στο πλαίσιο των αρχών της Κυκλικής Οικονομίας και των φιλόδοξων περιβαλλοντικών πολιτικών που εφαρμόζει η ΕΕ. Η εναπομένουσα ζωή του κυττάρου του ΧΥΤΥ είναι περίπου 20-22 μήνες, χρόνος που κρίνεται ικανοποιητικός ώστε να υλοποιηθούν οι πιο πάνω σχεδιασμοί του ΥΓΑΑΠ.